Efektywność a skuteczność — różnica, przykłady i sposób na zapamiętanie

Efektywność a skuteczność — różnica, przykłady i sposób na zapamiętanie

Wprowadzenie

Wiele osób myli znaczenie skuteczności i efektywności albo w ogóle nie zna różnicy. W tym artykule podamy liczne przykłady i sposób na zapamiętanie, aby łatwiej było ci odróżnić efektywność od skuteczności.

Na przykładzie kawy i guayusy można jasno wyjaśnić różnicę między skutecznością a efektywnością: kawa jako środek pobudzający jest skuteczna, ale nie efektywna. Po lekturze zrozumiesz dlaczego, spojrzysz na oba słowa inaczej i będziesz używać ich bardziej świadomie na co dzień.

 

Spis treści

  1. Skuteczność — przykład i definicja
  2. Efektywność — przykład i definicja
  3. Różnica między efektywnością a skutecznością
  4. Efektywność a skuteczność — sposób na zapamiętanie
  5. Przykłady
  6. Podsumowanie

 

1. Skuteczność — przykład i definicja

Skuteczne jest coś, co przybliża cię do celu, nawet jeśli oznacza to wiele okrężnych dróg, przerw i istnieje lepszy sposób.

Oto przykład, który pomoże ci zrozumieć, czym skuteczność różni się od efektywności.

Nie możesz otworzyć oczu, jesteś kompletnie bez sił, a przed tobą jeszcze 8 godzin pracy lub nauki. Wypicie dużej filiżanki kawy jest wtedy skuteczne, ponieważ szybko postawi cię na nogi. Przybliża cię o krok do celu, jakim jest przetrwanie tych 8 godzin. Takie działanie zalicza się do skutecznych, ale nie efektywnych, ponieważ istnieją lepsze sposoby na utrzymanie czujności i skupienia w pracy.

Skuteczność można więc zdefiniować następująco:

„Skuteczność oznacza robienie właściwej rzeczy — czegoś, co prowadzi do celu — bez oceny, czy to działanie prowadzi do niego lepiej, czy gorzej”.

Na końcu artykułu podamy sposób na zapamiętanie i wiele kolejnych przykładów, dzięki którym lepiej zrozumiesz różnicę między skutecznością a efektywnością.

 

 

2. Efektywność — przykład i definicja

Efektywność oznacza natomiast maksymalne przybliżenie się do celu z jak największym rezultatem, przy jak najmniejszym wysiłku i w jak najkrótszym czasie.

W odniesieniu do poprzedniego przykładu oznaczałoby to następującą sytuację.

Kawa wprawdzie szybko otworzy ci oczy, ale po jednej lub dwóch godzinach na pewno będziesz potrzebować kolejnej filiżanki — i tak wielokrotnie, aż minie 8 godzin. Istnieje więc lepszy sposób!

Wariantem efektywnym, a nie tylko skutecznym, byłoby zastąpienie kawy yerba mate. Jeszcze efektywniejsze byłoby zastąpienie mate herbatą guayusa. Guayusa nie tylko otwiera oczy, lecz także wzmacnia skupienie, kreatywne myślenie i motywację. Jej działanie utrzymuje się ponadto przez 4–8 godzin, bez problemów żołądkowych i przyspieszonego bicia serca.

Definicja efektywności brzmi więc następująco:

„Efektywność oznacza robienie właściwej rzeczy — czegoś, co prowadzi do celu — w najlepszy możliwy sposób i przy użyciu najlepszych dostępnych środków, tak aby osiągnąć cel jak najszybciej i przy jak najmniejszym wysiłku”.

Na końcu artykułu znajdziesz sposób na zapamiętanie i kolejne przykłady, które pomogą ci lepiej zrozumieć różnicę między skutecznością a efektywnością.

 

 

3. Różnica między efektywnością a skutecznością

W tym miejscu jeszcze raz wyjaśnimy różnicę między skutecznością a efektywnością.

Skuteczność oznacza, że robisz właściwą rzecz, aby dotrzeć do celu. Efektywność natomiast oznacza, że robisz właściwą rzecz we właściwy sposób.

Ściśle rzecz ujmując, efektywność polega na wykonywaniu czegoś — niezależnie od tego, czy prowadzi to do celu — przy małym nakładzie wysiłku, czasu, pieniędzy, siły itd. Dlatego możesz bardzo efektywnie robić niewłaściwą rzecz i nigdy nie osiągnąć celu. Zawsze trzeba więc najpierw zadbać o skuteczność, a dopiero potem zwiększać efektywność.

W codziennym języku używaj słowa „skuteczność”, gdy robisz właściwą rzecz, a „efektywność”, gdy robisz ją w najlepszy możliwy sposób. Mówienie o efektywności przy wykonywaniu niewłaściwej rzeczy najlepiej, jak się da, logicznie nie ma sensu, choć ściśle rzecz biorąc, takie użycie jest możliwe.

 

4. Efektywność a skuteczność — sposób na zapamiętanie

Niemieckie „Effektivität” (skuteczność) kończy się na T, a „Effizienz” (efektywność) na Z.

T występuje w alfabecie przed Z, dlatego najpierw poświęć uwagę skuteczności — robieniu właściwej rzeczy — zanim ulepszysz proces i uczynisz go efektywnym, czyli zaczniesz robić właściwą rzecz we właściwy sposób.

Efektywny proces powinien więc zawsze być również skuteczny.

 

5. Przykłady skuteczności i efektywności

 

Cel Skuteczność Efektywność
Ścięcie drzewa Ścięcie piłką ze scyzoryka. Ścięcie piłą łańcuchową.
Podróż z Niemiec do Włoch Pójście pieszo Lot samolotem
Naostrzenie ołówka Nożem Temperówką
Ugotowanie makaronu Nad ogniskiem Na kuchence
Napisanie artykułu na blog Pisanie na telefonie Pisanie na komputerze
Schudnięcie Obóz treningowy Budowanie nawyków, zmiana diety, uprawianie sportu

 

 

5. Podsumowanie — efektywność a skuteczność

Skuteczność i efektywność trzeba zawsze rozpatrywać w odniesieniu do dostępnych możliwości. Jeśli nie ma alternatywy dla danego procesu — w naszym przykładzie picia kawy — kawa jest zarówno skuteczna, jak i efektywna.

Gdy jednak pojawia się możliwość ulepszenia skutecznego działania, może ono stać się także efektywne. W przykładzie z pobudzającą kawą skutecznym procesem jest spożywanie napoju zawierającego kofeinę. Picie guayusy może natomiast uczynić ten proces efektywnym. Zastąpienie kawy guayusą zmienia działanie na lepsze.

Mamy nadzieję, że ten artykuł rozjaśnił temat. Jeśli interesuje cię guayusa jako nowy napój pobudzający do pracy, możesz stale robić zakupy w naszym sklepie z rabatem 5%, wpisując kod rabatowy „BLOG-5” podczas finalizacji zamówienia.