Działanie mate — ciśnienie krwi, skóra i odchudzanie
Wprowadzenie
W tym artykule chcemy kompleksowo przedstawić działanie yerba mate. Po lekturze dokładnie zrozumiesz, z czego ono wynika, jak wpływa na skórę, ciśnienie krwi i masę ciała, a nawet jak może pomóc Ci schudnąć. Yerba mate ma jednak także pewne skutki uboczne, które opisaliśmy w artykule „Skutki uboczne różnych rodzajów herbat”.
Na końcu znajdziesz także porównania z matchą i guayusą. Chcemy w ten sposób przybliżyć Ci zalety i wady yerba mate oraz zalety innych napojów zawierających kofeinę. Dzięki temu możesz samodzielnie zdecydować, czy yerba mate jest dla Ciebie odpowiednim wyborem.
Spis treści
- Czym jest yerba mate?
- Jakie składniki zawiera yerba mate?
- Smak yerba mate — jak smakuje yerba mate?
- Jak działa yerba mate?
- Zalety yerba mate
- Yerba mate a matcha
- Yerba mate a guayusa
- Działanie yerba mate — podsumowanie
1. Czym jest yerba mate?
Yerba mate należy do rodzaju Ilex, czyli ostrokrzewów, i jest spokrewniona z naszą guayusą oraz rosnącym w Ameryce Północnej yauponem. Yerba mate, podobnie jak guayusa, rośnie natomiast w Ameryce Południowej. Występuje głównie w Brazylii, Argentynie, Paragwaju, Urugwaju i Peru. Miejscowa ludność ceni yerba mate za jej pobudzające działanie.
Z liści yerba mate przygotowuje się napar, który pije się jednak inaczej niż znane nam napary ziołowe czy owocowe. Tradycyjnie yerba mate pije się z tykwy za pomocą tak zwanej bombilli. Bombilla to rurka zakończona z jednej strony sitkiem. Naczynie stanowi wydrążona i wysuszona tykwa pospolita.
Tykwę w dużej części wypełnia się yerba mate, a rurkę umieszcza pośrodku. Następnie dolewa się każdorazowo tylko łyk gorącej wody, tak aby przykryć dolną część bombilli. Napar pije się na przemian z dolewaniem świeżej wody, aż yerba mate straci smak i działanie.
2. Jakie składniki zawiera yerba mate?
Działanie yerba mate wynika z zawartych w niej substancji aktywnych, dzięki którym zalicza się ją również do tak zwanych naturalnych nootropików. W naszym „Porównaniu napojów pobudzających” znajdziesz najbardziej znane na świecie napoje zawierające kofeinę, ich składniki i substancje aktywne wraz z opisem wpływu na organizm.
Za działanie yerba mate odpowiadają przede wszystkim kofeina, rozmaite polifenole oraz niewielkie ilości teobrominy i teofiliny. Jeśli chcesz dowiedzieć się więcej o działaniu poszczególnych substancji, kliknij ich nazwy lub przeczytaj obszerne podsumowanie tutaj.
Yerba mate zawiera również składniki mineralne i witaminy, takie jak B1, B3 i C.
3. Smak yerba mate — jak smakuje yerba mate?
Wprawdzie yerba mate nie występuje w tylu odmianach co zielona i czarna herbata, ale mimo to nie zawsze smakuje tak samo. Także tutaj, podobnie jak w przypadku guayusy, znaczenie mają uprawa, przetwarzanie, sposób przygotowania, wiek liści i oczywiście wynikająca z tego odmiana.
Yerba mate ma jednak z reguły gorzki smak, nawet gdy zaparza się ją jak herbatę, a nie w bombilli. Poniżej przedstawiamy krótki przegląd różnych rodzajów yerba mate.
W naszym obszernym artykule „Smak yerba mate” omawiamy poziomy jakości, rodzaje wynikające z różnych metod przetwarzania oraz sposoby przygotowania naparu.
Jeśli następnie zdecydujesz się kupić yerba mate, możemy polecić Ci firmę Caa-Mate. Znamy Caa-Mate osobiście z różnych targów, dlatego wiemy, jaką jakość mają oferowane przez nią rodzaje yerba mate.
3.1. Smak tradycyjnej yerba mate
Najczęściej pije się yerba mate suszoną tradycyjnie nad ogniem lub w dymie. Wyróżnia ją charakterystyczny dymny aromat, wyczuwalny zarówno w zapachu, jak i smaku. Jeśli yerba mate rzeczywiście suszy się nad ogniem, jak zwykle robi się to w Ameryce Południowej, mogą powstawać znane wielopierścieniowe węglowodory aromatyczne, w skrócie WWA. WWA są znanymi czynnikami rakotwórczymi, w tym przypadku szczególnie często wiązanymi z rakiem przełyku.
3.2. Smak zielonej yerba mate, nazywanej też RAW mate
Smak zielonej yerba mate „RAW” znacznie różni się od tradycyjnej. Dymny aromat jest zupełnie nieobecny, a smak jest znacznie łagodniejszy. Zielona yerba mate, podobnie jak nasza guayusa, jest delikatnie suszona gorącym powietrzem. Smak zielonej yerba mate przypomina naszą PURE Guayusa, jednak silna goryczka pozostaje typowa dla yerba mate.
4. Jak działa yerba mate?
Yerba mate działa ogólnie pobudzająco, jednak wyraźnie inaczej niż kawa, zielona herbata czy guayusa. Tutaj znajdziesz nasze porównanie zawartości kofeiny.
Różnice w działaniu wszystkich napojów zawierających kofeinę wynikają zawsze z odmiennych zestawów składników. W przypadku yerba mate oprócz kofeiny działają przede wszystkim polifenole i ogólnie antyoksydanty.
Na czym polega więc odmienność działania yerba mate? Zasadniczo można powiedzieć, że działa słabiej niż na przykład kawa, co wynika z mniejszej zawartości kofeiny. W yerba mate wynosi ona zaledwie 1,4%.
W zależności od sposobu przygotowania yerba mate może jednak działać znacznie silniej niż zwykła kawa. Tradycyjne picie z bombilli uwalnia jednorazowo dużą ilość kofeiny, co może wywołać kołatanie serca, problemy żołądkowe i drżenie — podobnie jak kawa.
Jeśli yerba mate zaparza się jak napar ziołowy, zapewnia uczucie czujności, które lekko sprzyja skupieniu i pobudza. Jej działanie jest jednak silnie odczuwalne w układzie sercowo-naczyniowym, dlatego yerba mate nie jest właściwie alternatywą dla osób źle tolerujących kawę. Lepszym wyborem byłaby tutaj guayusa.
Yerba mate działa zasadotwórczo, dlatego można ją pić bez problemu, o ile jest to zielona yerba mate. Osoby, które chcą mieć większą pewność, również w tym przypadku powinny raczej sięgnąć po jej starszą krewną, guayusę.
Poniżej chcemy dokładniej omówić poszczególne efekty działania yerba mate.
4.1. Yerba mate — działanie kofeiny
Kofeina jest substancją pobudzającą działającą na ośrodkowy układ nerwowy i układ sercowo-naczyniowy. Spożycie zbyt dużej ilości czystej kofeiny mogłoby więc doprowadzić do śmierci wskutek zapaści sercowej. Wymagałoby to jednak niewiarygodnie dużej ilości, znacznie powyżej 1 g kofeiny.
Ponieważ yerba mate zawiera tylko około 1,4% kofeiny, silnie działa na organizm jedynie przy tradycyjnym sposobie picia. Wiele osób nie wie, że zimne napoje, takie jak Club-Mate, zawierają niemal zerową ilość yerba mate, a zamiast niej kofeinę wyekstrahowaną z kawy. Za smak odpowiadają aromaty.
Ogólnie kofeina zmniejsza także wytwarzanie hormonu melatoniny i w ten sposób podtrzymuje czujność umysłu.
4.2. Yerba mate a odchudzanie
Tak, dzięki swoim substancjom aktywnym i działaniu yerba mate może pomóc Ci schudnąć. Nie sprawi jednak cudów ani nie spowoduje, że kilogramy zaczną znikać podczas siedzenia na kanapie! Jej działanie może natomiast sprawić, że:
- Twój metabolizm przyspieszy,
- Twoje uczucie głodu i napady apetytu się zmniejszą,
- a Twój poziom energii podczas aktywności fizycznej wzrośnie.
Wpływ yerba mate na odchudzanie ma zatem raczej charakter wspomagający. Podobnie jak w przypadku guayusy możesz wykorzystać go, aby skutecznie osiągnąć swój cel. Nie pozwól jednak żadnej firmie wmówić sobie, że jej yerba mate, proszek z yerba mate czy nawet kapsułki pomogą Ci tracić kilogramy we śnie — nie ma na to żadnych dowodów!
4.3. Wpływ yerba mate na ciśnienie krwi
Yerba mate zawiera teobrominę, substancję aktywną obniżającą ciśnienie krwi. Rozluźnia ona naczynia krwionośne, powodując ich rozszerzenie. Właściwość ta występuje jednak tylko przy niewielkim spożyciu, a nie podczas picia przez cały dzień, jak zwykle robi się to w Ameryce Południowej. Jeśli więc yerba mate ma obniżać Twoje ciśnienie krwi, należy spożywać ją z umiarem.
Przy ciągłym piciu działanie odwróciłoby się i z powodu kofeiny prowadziłoby do kołatania serca i drżenia. Tradycyjna yerba mate mogłaby również wywołać problemy żołądkowe.
4.4. Wpływ yerba mate na skórę
Pozytywny wpływ yerba mate na skórę wynika z jej składników. Magnez, potas, żelazo, fosfor, mangan, wymienione wcześniej witaminy, antyoksydanty, a nawet kofeina korzystnie oddziałują na skórę.
Samo picie yerba mate jednak nie wystarczy. Aby uzyskać działanie na skórę, trzeba także stosować ją bezpośrednio na skórę. Obecnie różni producenci oferują kosmetyki z ekstraktem z yerba mate.
Warto wiedzieć, że yerba mate ma znacznie mniej antyoksydantów niż zielona herbata, a w porównaniu z guayusą niemal ich nie zawiera. Porównanie znajdziesz TUTAJ. Wpływ yerba mate na skórę w gotowych kosmetykach jest więc raczej wyobrażony niż rzeczywisty.
5. Zalety yerba mate
Zalety yerba mate są z pewnością jednym z powodów dużej popularności tego południowoamerykańskiego napoju. Yerba mate pobudza, zazwyczaj przyjemniej niż kawa, zawiera pewne korzystne substancje aktywne i jest dobrze tolerowana, o ile jest to zielona yerba mate. Przy niewielkim spożyciu jej działanie obniża ciśnienie krwi.
Yerba mate RAW nie zawiera rakotwórczych WWA i ma łagodniejszy smak. Yerba mate zawiera dużo garbników, co jest raczej wadą smakową, ale zaletą dla skóry i przy problemach żołądkowych.
6. Yerba mate a matcha
Matcha, o czym wiele osób nie wie, to zielona herbata zacieniana przez kilka tygodni przed zbiorem. Dlatego matcha nie jest aż tak gorzka jak zwykła zielona herbata.
Oba napary, matcha i yerba mate, zawierają jednak bardzo dużo garbników, co przekłada się na wyjątkowo gorzki smak.
Zawartość kofeiny w matchy wynosi od 1,8% do 4,4%, natomiast zawartość w yerba mate to zaledwie 1–2%. Przeczytaj też nasze szczegółowe porównanie różnych naturalnych napojów zawierających kofeinę.
Matcha ma znacznie więcej antyoksydantów niż yerba mate, a fakt, że spożywa się wraz z nią zmielone liście, a nie tylko sam napar, zapewnia dodatkowy pozytywny efekt.
Obie rośliny uprawia się w monokulturach, co stanowi znaczne obciążenie dla środowiska.
Działanie obu naparów trudno porównać. Ogólnie matchę opisuje się jako nieco bardziej sprzyjającą skupieniu, ale też bardziej uspokajającą niż yerba mate. Ta ostatnia działa silniej pobudzająco i mocniej wpływa na ciało niż na umysł.
Szczegółowe porównanie znajdziesz w naszym artykule „Yerba mate a matcha”. Omawiamy tam znacznie dokładniej działanie, składniki i smak obu napojów pobudzających.
7. Yerba mate a guayusa
Guayusa jest spokrewniona z yerba mate. Obie pochodzą z Ameryki Południowej, jednak guayusa rośnie w 99% wyłącznie w amazońskim lesie deszczowym Ekwadoru. Uprawia się ją jedynie w ogrodach leśnych, które chronią las deszczowy przed wycinką i zachowują bioróżnorodność. Yerba mate natomiast rzadko można spotkać w takich przyjaznych środowisku ogrodach leśnych. Najczęściej uprawiana jest w monokulturach, które są bardzo szkodliwe dla środowiska i świata zwierząt.
Działanie guayusy znacznie różni się od działania yerba mate, ponieważ guayusa oprócz kofeiny, teobrominy, teofiliny i znacznie większej ilości antyoksydantów zawiera również L-teaninę. Substancja ta sprawia, że guayusa zapewnia stan czujności szczególnie sprzyjający koncentracji. Skupieniu temu towarzyszy długotrwałe, bardzo przyjemne uczucie pobudzenia.
Guayusa, podobnie jak yerba mate, o ile tej ostatniej nie suszono nad ogniem, działa zasadotwórczo i dlatego jest bardzo łagodna również na pusty żołądek.
Guayusa nie nabiera też gorzkiego smaku nawet po długim parzeniu i można ją przygotowywać na wiele sposobów. Z guayusy da się przyrządzić nawet napoje przypominające kawę, takie jak cappuccino, latte, cold brew, ice brew i espresso.
8. Działanie yerba mate — podsumowanie
Działanie yerba mate zdecydowanie należy do przyjemniejszych wśród napojów zawierających kofeinę. Ponadto pobudza ona metabolizm i dzięki temu może wspomagać odchudzanie. Napar obniża ciśnienie krwi, działa zasadotwórczo i korzystnie wpływa na skórę, o ile liście rzeczywiście przygotuje się w formie maseczki na twarz.
Yerba mate ma jednak kilka istotnych wad. Należą do nich WWA, które mogą być rakotwórcze, gorzki smak wymagający przyzwyczajenia oraz wpływ na układ sercowo-naczyniowy, który przy nadmiernym spożyciu może szybko prowadzić do kołatania serca i drżenia.
Ogólnie jednak jej działanie można określić jako przyjemne, a filiżanka yerba mate z pewnością nie zaszkodzi.
Przy zakupie yerba mate zalecamy zwracać szczególną uwagę na pochodzenie. Znamy tylko jednego producenta w Niemczech, który dokładnie wie, skąd pochodzi jego yerba mate, jak jest uprawiana i w jakich warunkach pracują rolnicy.
Oczywiście szczególnie ucieszyłoby nas połączenie jej z guayusą. Guayusa ma około dwa razy więcej kofeiny niż yerba mate, a mimo to nie wpływa negatywnie na układ sercowo-naczyniowy. W naszym sklepie, oprócz naszych odmian zawierających 100% ekologicznej guayusy, znajdziesz także mieszanki zapewniające większą różnorodność. Cieszymy się na Twoją wizytę i mamy nadzieję, że ten artykuł okazał się pomocny.