Przygotowanie guayusy — 10 najlepszych sposobów
Wprowadzenie
W tym artykule przedstawiamy obszerny przegląd sposobów przygotowania guayusy. Od założenia GUYA w 2016 roku wypróbowaliśmy wiele metod — jedne się sprawdziły, inne nie. Tutaj dzielimy się tymi naprawdę najlepszymi, aby Twój ulubiony napój pobudzający mógł smakować za każdym razem inaczej.
O ile nie zaznaczono inaczej, wszystkie sposoby dotyczą odmian PURE i DARK, zawierających 100% guayusy. Na końcu znajdziesz również zalecenia dla pozostałych mieszanek.
Więcej pomysłów na przepisy znajdziesz w naszej bezpłatnej „Książce przepisów społeczności GUYA”. Możesz bezpłatnie dołączyć ją do każdego zamówienia albo otrzymać ją po zapisaniu się do naszego newslettera również bez składania zamówienia.
Spis treści
- Czym jest guayusa?
- Czy czas parzenia guayusy ma znaczenie?
- 10 najlepszych sposobów przygotowania guayusy
-
Mieszanki guayusy i różnice w ich przygotowaniu
- Podsumowanie przygotowania guayusy
1. Czym jest guayusa?
Przygotowaliśmy obszerny artykuł na ten temat. Jeśli chcesz dowiedzieć się więcej o guayusie, przeczytaj „Czym jest guayusa? Działanie, przygotowanie, zalety i zakup”.
Tutaj ograniczymy się więc do krótkiego wprowadzenia. Guayusa to napój o najwyższej zawartości kofeiny na świecie pochodzący z amazońskiego lasu deszczowego. Jest uprawiana w systemach permakultury, które chronią las przed dalszą wycinką i zachowują bioróżnorodność. Więcej znajdziesz w artykule o uprawie guayusy. Mimo wysokiej zawartości kofeiny guayusa działa inaczej niż kawa, guarana, yerba mate, zielona herbata itd. i nie ma znanych skutków ubocznych. Dlaczego tak jest, wyjaśniamy w artykule o działaniu guayusy.
2. Czy czas parzenia guayusy ma znaczenie?
To zależy od tego, na czym Ci zależy! Jeśli chodzi o smak i obawiasz się goryczy, możemy Cię uspokoić: guayusa nie staje się gorzka nawet przy długim parzeniu. Smak oczywiście nabiera intensywności, ale nie przypomina pod tym względem czarnej czy zielonej herbaty. Instrukcję przygotowania zielonej herbaty znajdziesz tutaj.
Jeśli natomiast chodzi o składniki, czas parzenia może mieć znaczenie. Zalecamy od 5 do 15 minut, aby uwolnić całą kofeinę, o ile zalewasz guayusę wrzątkiem. Uwolnienie wszystkich przeciwutleniaczy i innych substancji czynnych, takich jak teobromina, teofilina i L-teanina, trwa nieco dłużej. Dlatego ogólnie zalecamy przygotowanie guayusy w sitku i pozostawienie go w napoju.
3. 10 najlepszych sposobów przygotowania guayusy
W GUYA oferujemy aż 7 różnych mieszanek guayusy, więc wybór jest naprawdę duży. Przy poniższych metodach podpowiadamy także, które mieszanki najlepiej się do nich nadają. Oczywiście każdą metodę można zastosować również — a nawet przede wszystkim — do naszych odmian zawierających 100% guayusy.
3.1. Klasyczne przygotowanie guayusy w sitku, dzbanku lub termosie
Najczęściej guayusę przygotowuje się jak zwykły napar ziołowy, używając sitka, dzbanka, termosu lub — jeśli nie masz żadnego z nich — materiałowego woreczka do herbaty albo jednorazowej torebki filtracyjnej.
Zaletą guayusy jest to, że nie staje się gorzka. Możesz więc zostawić liście w sitku w kubku lub dzbanku. Nasz dzbanek i termos mają wyjmowane sitka ze stali nierdzewnej, które zatrzymują większość liści. Do niemal 100% filtracji polecamy dripper — więcej o nim poniżej.
- Użyj około 1 dużej czubatej łyżeczki guayusy na szklankę o pojemności 400 ml
- Na dzbanek o pojemności około 1 l użyj 3 łyżeczek lub około 9 g
- Zalej guayusę wodą o temperaturze 100°C
- Parz guayusę przez co najmniej 5 minut, a najlepiej 15 minut — nasze zalecenia dla poszczególnych mieszanek znajdziesz tutaj.
- Dla najlepszego efektu pozostaw sitko po prostu w swoim kubku lub dzbanku.
3.2. Dripper do guayusy w proszku
Nasz dripper jest przeznaczony specjalnie do naszych produktów w proszku PURE-POWDER i GUAYUSA-COFFEE, ale oczywiście można w nim przygotować także nasze herbaty. Jego zaletą jest dwuścienne sitko ze stali nierdzewnej o wyjątkowo drobnych oczkach, które nie przepuszcza drobinek liści do wody.
Przygotowanie naszych produktów z guayusą w proszku
- Użyj około 2 łyżeczek na jeden dzbanek
- Zalej proszek wodą o temperaturze 100°C
- najpierw powoli aż cały proszek stanie się wilgotny
- następnie dolej wody do brzegu sitka
- Poczekaj, aż cała woda przez sitko przepłynie
- Powtórz czynność, aż dzbanek będzie pełny.
Dzięki dużej powierzchni drobinek proszku substancje czynne uwalniają się szczególnie szybko. Możesz przygotować drugi napar, ale będzie on bardziej wodnisty.
Przygotowanie naszych herbat z guayusą
- Użyj 2 łyżek na jeden dzbanek typu dripper
- Zalej liście wodą o temperaturze 100°C
- tak, aby liście pływały w wodzie w sitku
- Odczekaj, jak przy pierwszej metodzie przygotowania, 5–15 minut
3.3. Przygotowanie guayusy cold brew
Guayusę można oczywiście przygotować również metodą cold brew. Szczegółowy przepis z cytryną i cukrem panela znajdziesz w tym artykule.
Do cold brew zdecydowanie polecamy sitko zamiast torebki.
- Użyj 1 czubatej łyżki na szklankę 400 ml, czyli około 3 g
- Użyj 3 czubatych łyżek na dzbanek 1 l, czyli około 9 g
- Zalej guayusę wodą z kranu
- Odstaw na 4 do 12 godzin do lodówki – w zależności od mieszanki
- ciesz się swoją guayusą cold brew
Guayusa cold brew smakuje wyraźnie inaczej niż napar przygotowany na gorąco: jest delikatniejsza i słodsza. Cold brew można przygotować zresztą ze wszystkich naszych mieszanek. Osobiście najmniej polecamy do tej metody CHAI. Ta mieszanka lepiej sprawdza się w innym przygotowaniu, o którym piszemy niżej.

3.4. Przygotowanie guayusy ice brew
Guayusę ice brew najlepiej przygotować z naszego proszku: jego większa powierzchnia ułatwia uwalnianie substancji czynnych. Przepis znajdziesz w artykule „Guayusa ice brew — letni przepis”.
- Użyj naszego drippera lub filtra do kawy. Powinien mieć stożkowy kształt i drobne oczka.
- Napełnij sitko jak zwykle proszkiem
- ułóż kostki lodu lub kruszony lód na proszku
- Poczekaj, aż kostki lodu się roztopią całkowicie
- Powtórz czynność w razie potrzeby
- Delektuj się swoją lodowatą guayusą!

3.5. Guayusa latte
Kawowe latte, matcha latte, buraczane latte — guayusę również można przygotować w tej formie! Najlepiej nadają się do tego PURE, DARK, CHAI, PURE-POWDER i oczywiście GUAYUSA-COFFEE.
- Przygotuj zwykły napar z guayusy,
- albo użyj kawiarki lub ekspresu do kawy oraz proszku i przygotuj mocne espresso
- Zagotuj trochę napoju owsianego, napoju migdałowego, napoju sojowego lub mleka krowiego
- Spień mleko na piankę lub użyj spieniacza
- Wlej mleko do szklanki i wymieszaj je z naparem z guayusy.
Aby guayusa latte cieszyła także oko, polecamy przygotować guayusę w kawiarce. Otrzymasz niewielką ilość guayusy, za to wyjątkowo mocnej.

3.6. Guayusa espresso
Wspomnieliśmy już o tym przy przygotowaniu guayusy latte.
Guayusę espresso najlepiej przygotować za pomocą kawiarki lub ekspresu ciśnieniowego. Użyj do tego naszego proszku.
- Napełnij swoją kawiarkę wodą.
-
Napełnij kawiarkę naszym produktem: guayusą w proszku.
- Użyj trochę mniej niż w przypadku kawy — liście zwiększają objętość.
- Zagotuj guayusę w kawiarce.
- Delektuj się wyjątkowo mocną i gorzką guayusą.
Guayusa espresso jako jedyny z opisanych sposobów daje gorzki smak. Wynika to z tego, że wysoka temperatura pary uwalnia wszystkie obecne polifenole. Nie jest ich wiele, ale wystarczają, by smak zbliżył się do kawy.
3.7. Guayusa z ekspresu do kawy
Jeśli masz w domu ekspres do kawy, możesz przygotować w nim naszą guayusę w proszku. Użyj nieco mniej guayusy lub mieszanki guayusy z kawą w proszku niż używasz samej kawy. Liście wchłaniają wodę i mocniej zwiększają objętość. Zbyt duża ilość może zatkać drobne otwory ekspresu.
3.8. Guayusa bulletproof
Przygotowaliśmy także szczegółowy przepis na guayusę bulletproof. Zajrzyj do artykułu, jeśli chcesz dowiedzieć się więcej o herbacie i kawie bulletproof. Możesz wybrać jeden z dwóch sposobów przygotowania.
Wariant 1
- Przygotuj tradycyjną guayusę — zobacz punkt 3.9.
- Wykonaj kroki opisane w wariancie 2
Wariant 2
- Przygotuj guayusę, używając sitka, drippera lub kawiarki
- Dodaj łyżeczkę oleju MCT lub oleju kokosowego i wymieszaj
- Delektuj się swoją guayusą bulletproof
Kawa i herbata bulletproof zyskały popularność dzięki diecie ketogenicznej oraz autorowi Timowi Ferrissowi. Herbata z olejem, a w tradycyjnym wariancie z masłem lub świeżym mlekiem krowim, ma utrzymywać organizm rano po przebudzeniu w ketozie, zanim w południe zje się posiłek.
3.9. Tradycyjne przygotowanie guayusy
O tym, jak Kichwa w Ekwadorze używają i przygotowują guayusę, przeczytasz w naszym artykule o tradycyjnym używaniu guayusy.
Do naprawdę tradycyjnego przygotowania potrzebne byłoby ognisko i dużo świeżych liści. Niewiele osób ma je pod ręką. ;) Możesz jednak użyć naszej guayusy PURE lub DARK i zwykłego garnka.
- Weź około 10 g, czyli 3 do 4 łyżek guayusy na litr
- Zagotuj liście bezpośrednio w garnku z wodą
- Zmniejsz ogień do minimum i gotuj napar przez około 20 do 30 minut na małym ogniu
- Odcedź liście z naparu i wypij guayusę
Tak przygotowana guayusa nie jest już szczególnie smaczna. Napar jest bardzo gorzki, ale ma też wyjątkowo silne działanie.
W badaniach laboratoryjnych ustaliliśmy, że kofeina zostaje całkowicie uwolniona już po około 15 minutach. Pozostałe substancje roślinne potrzebują więcej czasu. Osoby, które chcą stosować guayusę do świadomego śnienia lub mieć w naparze wszystkie przeciwutleniacze, mogą skorzystać z tej metody.
3.10. Mieszanki z guayusą
Tak jak w GUYA oferujemy różne mieszanki, tak i Ty możesz stworzyć własną. Oto kilka smacznych połączeń, które sami chętnie pijemy.
- Guayusa z hibiskusem
- Guayusa z miętą
- Guayusa z zieloną herbatą
- Guayusa z liśćmi cytryny
- Guayusa z suszonymi kawałkami jabłka i cynamonem
- Guayusa w proszku z kakao w proszku
- Guayusa z imbirem
- Guayusa z imbirem i cytryną
- Guayusa z moringą
4. Mieszanki guayusy i różnice w ich przygotowaniu
Odmiany PURE i DARK, zawierające 100% guayusy, możesz przygotować zgodnie z powyższymi wskazówkami. Pozostałe mieszanki mają pewne cechy szczególne, które — o ile nie zostały już opisane — wymieniamy poniżej.
4.1. ORANGE-MINT
ORANGE-MINT zawiera oprócz guayusy skórkę pomarańczy, miętę i lukrecję. W przeciwieństwie do soku pomarańczowego skórka jest gorzka. Ta nuta jest wyczuwalna także w naparze, dlatego zbyt długie parzenie kieruje smak w stronę goryczy.
Zalecamy:
- 1 łyżka, około 3 g, na 400 ml
- Woda o temperaturze 100°C
- Parzenie przez 5 do 10 minut
4.2. CHAI
CHAI to nasza najłagodniejsza mieszanka pod względem mocy. Na pierwszym miejscu w składzie znajduje się cynamon, a następnie guayusa, goździki, kardamon i lukrecja. Przy długim parzeniu, przez 15 minut lub dłużej, na pierwszy plan wychodzą cynamon i lukrecja. Wielu klientów właśnie to w niej uwielbia. Jeśli wolisz mniej intensywny smak, polecamy przygotować guayusę CHAI następująco:
- 1 łyżka, około 3 g, na 400 ml
- Woda o temperaturze 100°C
- Parzenie przez 5 do 10 minut
4.3. LEMONGRASS
Podobnie jak ORANGE-MINT jest to nasza mieszanka o średniej mocy. Zawiera równe ilości guayusy i trawy cytrynowej. Czas parzenia nie ma tutaj znaczenia, ponieważ ani guayusa, ani trawa cytrynowa nie stają się gorzkie.
- 1 łyżka, około 3 g, na 400 ml
- Woda o temperaturze 100°C
- Parzenie przez 10 minut lub dłużej
5. Podsumowanie
Guayusa jest bardzo prosta w przygotowaniu, a jednocześnie daje wiele możliwości eksperymentowania i dopasowania smaku. Ogromną zaletą jest to, że nawet przy długim parzeniu niemal nie staje się gorzka. Dopiero gotowanie albo działanie gorącej pary i ciśnienia daje gorzki, ale też szczególnie mocny napar.
Mamy nadzieję, że ten obszerny artykuł pokazał Ci ciekawe sposoby przygotowania guayusy. Po przepisy i inspiracje sięgnij do podlinkowanych artykułów albo pobierz naszą bezpłatną książkę przepisów społeczności GUYA.
Jeśli masz już ochotę spróbować, wszystkie mieszanki znajdziesz w naszym sklepie z guayusą. Kupisz tam nasze smaczne, pobudzające herbaty. Własny sklep szczególnie opłaca się przy większych zamówieniach, bo pozwala zaoszczędzić na każdym opakowaniu. Na Amazonie możesz natomiast zamówić bez kosztów dostawy tylko jedno opakowanie.