Matcha a zielona herbata — co wybrać?
Wprowadzenie
Podobnie jak w porównaniach matchy z kawą, matchy z yerba mate i matchy z guayusą, przyglądamy się również matchy i zielonej herbacie. Zastanawiamy się, czym się różnią i która z nich jest lepszym wyborem.
Spis treści
1. Matcha a zielona herbata
Jeśli czytasz nasz obszerny artykuł o herbacie matcha, znasz już niektóre podobieństwa i różnice między matchą a zieloną herbatą. Teraz przyjrzymy się obu napojom znacznie dokładniej.
1.1. Podobieństwa
Ściśle rzecz biorąc, matcha jest najwyższej jakości zieloną herbatą w proszku. Słowo „matcha” oznacza „mieloną herbatę”, a sam produkt powstaje na ostatnim etapie przetwarzania herbaty tencha. Z kolei tencha to matcha przed zmieleniem.
Poza postacią matcha i tencha mają więc identyczne właściwości i składniki.
Najważniejsze podobieństwo między matchą a zwykłą zieloną herbatą polega na tym, że pochodzą z tego samego gatunku rośliny — Camellia sinensis.
1.2. Różnice między matchą a zieloną herbatą
Jak już wspomnieliśmy, zwykła zielona herbata ma cechy wspólne z matchą. Zawiera jednak znacznie mniej ważnych substancji czynnych, takich jak przeciwutleniacze, kofeina, L-teanina i aminokwasy.
Dotyczy to jednak przede wszystkim matchy z Japonii. Każdą mieloną zieloną herbatę można bowiem nazwać matchą. Dlatego poza Japonią również zwykłe zielone herbaty są mielone i sprzedawane jako matcha.
Przy zakupie zwracaj więc uwagę na pochodzenie z Japonii i głęboko zielony, niemal jaskrawy kolor. Więcej na ten temat znajdziesz w naszym artykule o smaku i klasach jakości.
Uprawa
Na kilka tygodni przed zbiorem rośliny przeznaczone na matchę zacienia się czarnymi siatkami. Zwiększa to ilość i intensywność wszystkich substancji czynnych, ponieważ nagle mniejsze nasłonecznienie sprawia, że liście wytwarzają więcej chlorofilu, aminokwasów, przeciwutleniaczy i kofeiny.
Przetwarzanie
Do produkcji oryginalnej japońskiej matchy zbiera się wyłącznie najwyżej położone, najświeższe i najbardziej zielone liście. Poddaje się je działaniu pary wodnej, a następnie od razu suszy gorącym powietrzem. Zapobiega to utlenianiu. Później najlepsze liście są ręcznie sortowane i pozbawiane łodyżek.
Kolejny etap to mielenie w kamiennym młynie. W przypadku młyna mechanicznego wytworzenie 30 g matchy może trwać ponad godzinę.
Oryginalny schemat przedstawia następujący uproszczony przebieg:
- Zielona herbata: zbiór liści, obróbka parą i suszenie.
- Matcha: następnie ręczne sortowanie liści, usuwanie łodyżek i mielenie w kamiennym młynie.
Pochodzenie
Pierwsza sproszkowana zielona herbata pochodziła z Chin i w tym sensie była pierwszą matchą. To jednak, co dziś znamy jako herbatę matcha, ma niewiele wspólnego z zieloną herbatą w proszku z Chin.
W Japonii opracowano na nowo cały proces produkcji matchy. Można więc powiedzieć, że współczesna matcha pochodzi z Japonii, choć pierwotny pomysł narodził się w Chinach.
Zielona herbata może pochodzić z najróżniejszych regionów świata. Podobnie jak w przypadku kawy każdy region ma swoje charakterystyczne nuty smakowe. Zielona herbata może pochodzić z Japonii, Chin, Wietnamu, Tajlandii, Indonezji i Indii. Pojedyncze plantacje herbaty można jednak znaleźć na całym świecie.
Składniki
W naszym porównaniu matchy i zielonej herbaty matcha wyróżnia się szczególnie wysoką zawartością składników. Różnica jest najbardziej widoczna w ilości kofeiny i przeciwutleniaczy. Biorąc pod uwagę skład, na pytanie, czy zdrowsza jest matcha, czy zielona herbata, należy wskazać matchę.
Matcha zawiera podobną ilość przeciwutleniaczy jak opatentowany ekstrakt z zielonej herbaty. Pod tym względem ma ich około 2 razy więcej niż zwykła zielona herbata.
W badaniu wykazano, że przeciwutleniacze, zwłaszcza fenole, flawonoidy i określana jako inhibitor cukrzycy α-glukozydaza, miały w matchy lepszą biodostępność. Porównano ją z herbatą sencha, która już sama uchodzi za zieloną herbatę bardzo wysokiej jakości.
Działanie
W porównaniu matchy z zieloną herbatą również tutaj matcha zdecydowanie wypada lepiej. Większa ilość substancji czynnych przekłada się na lepsze działanie, przede wszystkim w obszarze zdrowia. Więcej na ten temat znajdziesz w naszym artykule o działaniu matchy.
2. Matcha czy zielona herbata?
Porównanie matchy z zieloną herbatą wyraźnie pokazuje, że matcha jest lepszą zieloną herbatą. Oczywiście wiąże się to dosłownie z wyższą ceną! Za 30 g dobrej jakości matchy łatwo zapłacić około 30 € lub więcej. Natomiast od 50 g do 100 g senchy można kupić już za 10 € do 20 €.
Jeśli szczególnie zależy ci na korzystnych właściwościach zdrowotnych, wybierając między matchą a zieloną herbatą, warto raczej sięgnąć po matchę.
3. Podsumowanie
Jako ludzie często skłaniamy się ku czarno-białemu myśleniu. Prawda jednak zazwyczaj leży pośrodku. Maksymalizm na ogół bardziej szkodzi, niż pomaga. Miseczka matchy, smaczna sencha oraz wyjątkowo pobudzająca i również zdrowa herbata guayusa mogą doskonale się uzupełniać.